REČ PO RIJEČ (2696)

NEMENIKUĆE

Nemenikuće je naselje u Gradskoj opštini Sopot u Gradu Beogradu. Prema popisu iz 2022. bilo je 1833 stanovnika. Nemenikuće se nalazi južno od Sopota. Nemenikuće su starije naselje. U njegovoj blizini ima tragova koji ukazuju da je tu bilo naselja još u srednjem veku. Prve podatke o Nemenikućama imamo iz početka 18.veka. Znamo da je 1732.g. u Nemenikućama bilo 18 kuća i da je selo imalo crkvu „od rastovih dasaka, pokrivenu rastovom šindrom, bez svoda i neosvećenu.“ Po podacima iz literature može se zaključiti da je ova crkva podignuta oko 1708.g. Na karti iz doba austrijske vladavine (1718-1739.g.) zabeleženo je naseljeno mesto Neminikutie, koje je tada pripadalo gročanskom distriktu. Ovde se nalazi crkva Svetih apostola Petra i Pavla. Pred kraj 18.veka, za vreme austro-turskih ratova, stanovništvo je moralo napustiti selo i kriti se po zbegovima, a meseca jula 1788.g. prebeglo je „preko“ (Banat).Kasnije se najveći deo stanovništva povratio, a dolazili su i novi doseljenici u sve većem broju. Godine 1818. Nemenikuće su ulazile u sastav Vićentijeve knežine i tada je u selu bilo 57 kuća. Godine 1822. selo je imalo 63, a 1846. 99 kuća. Po Popisu iz 1921. godine Nemenikuće su imale 351 kuću sa 1960 stanovnika.

U naselju Nemenikuće živi 1641 punoletni stanovnik, a prosečna starost stanovništva iznosi 40,7 godina (39,0 kod muškaraca i 42,5 kod žena). U naselju ima 614 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,35. (Vikipedija)

REČ PO RIJEČ (2693)

LUZONSKI MOREUZ

Luzonski moreuz  je prolaz između Luzona i Tajvana. Moreuz povezuje Filipinsko more sa Južnokineskim morem u zapadnom Tihom okeanu.Ovaj moreuz je važan za brodarstvo i komunikacije. Mnogi brodovi iz Amerike koriste ovu rutu za odlazak do važnih istočnoazijskih luka. Mnogi podmorski komunikacioni kablovi prolaze kroz Luzonski moreuz. Ovi kablovi pružaju važne usluge prenosa podataka i telefonije za kopnenu Kinu, Hongkong, Tajvan, Japan i Južnu Koreju.Širok je oko 250 kilometara, a sadrži niz ostrva koja pripadaju Filipinima koja su grupisana u: ostrva koja čine provinciju Batanes i ostrva Babujan, koja su deo provincije Kagajan. Tesnac je podeljen na više manjih kanala. Babujanski kanal odvaja Luzon od Babujanskih ostrva, koje je od Batanesa odvojeno kanalom Balintang. Batanes je odvojen od Tajvana Baši kanalom. Neki od najvećih okeanskih talasa na svetu, ponekad preko 170 metara u visinu i koji potiču od plime i okeanskih struja, nalaze se na severu moreuza. Ovi talasi ili struje su pod vodom i retko probijaju površinu, tako da ne predstavljaju opasnost za brodove, ali su ponekad vidljivi satelitima. Oscilacije su uglavnom izazvane dugačkim grebenom sever-jug koji pokriva skoro ceo moreuz, a zatim pojačan u severnom delu drugim paralelnim grebenom. Dubina moreuza dostiže 3.500 metara. (Vikipedija)

REČ PO RIJEČ (2692)

KLJUČNI KAMEN

Ključni kamen je deo luka koji predstavlja završni ključni segment u temenu luka, koji se prilikom zidanja postavlja kao poslednji kamen (opeka). Veoma često je ključni kamen dominantni likovni motiv luka obrađen reljefno u obliku ljudske ili životinjske glave, grba, akantusovog lista i sl. (Vikipedija – pod: LUK)

REČ PO RIJEČ (2691)

JOŠANICA

Manastir Jošanica pripada eparhiji šumadijskoj Srpske pravoslavne crkve, potiče iz doba kneza Lazara (14. vek) i predstavlja nepokretno kulturno dobro kao spomenik kulture od velikog značaja.Smešten je u klisuri istoimene rečice u podnožju planine Crni vrh, u blizini sela Jošanički Prnjavor, oko 10 km od Jagodine. Manastirski hram posvećen je svetom Nikoli. Tokom svog postojanja više puta je rušen i iznova obnavljan. Njegova istorija može se pratiti tek od XVII veka. Osmanlije su ga spalili krajem XVII veka. Velikim naporima jeromonaha Aksentija Teodorovića, sveštenika Jovana Popovića i knezova Dobrosava i Boška manastir je obnovljen 1786. godine. Kako se manastir nalazio u blizini Carigradskog druma U vreme Austrijsko-turskog rata, u Srbiji Kočine krajine, početkom 1788. kapetan Koča Anđelković, kao jedan od vođa ustanka, svoj glavni štab je smestio u Jošanicu. Na proleće 1788. u jošaničkoj klisuri došlo je do okršaja između turske vojske i ustanika. Kada se Koča povukao u dubinu crnovrškog podgora, Turci su upali u manastir i zapalili ga. U protivnapadu Koča je uspeo da povrati manastir, ali se kasnije istog leta, sklonio iz Srbije, pa su Turci Jošanicu još jednom poharali i zapalili. Po završetku rata, nakon Svištovskog mira 1791. godine, počela je njegova obnova. Obnovitelji manastira, iguman Aleksije i protopop Jovan Popović, kao i jošanički duhovnik Gligorije su učestvovali u borbama Kočine krajine. Manastir je ponovo stradao tokom Prvog srpskog ustanka. Tokom Drugog srpskog ustanka u Jošanici su se sastali (1815) knez Miloš i Mitropolit beogradski Melentije sa velikim vezirom Marašli Ali-pašom radi dogovora o miru. Zbog udela u oslobodilačkim ratovima, knez Miloš je ovom manastiru 1832. godine poklonio tri zvona.Godine 1851. manastir je obnovljen i dograđena je priprata, a 1885, obnovljeni su manastirski konaci. U srpsko-turskom ratu 1876/77. godine, u konacima je bila bolnica.(Vikipedija)

REČ PO RIJEČ (2665)

RIŠKI ZALIV

Riški zaliv je deo Baltičkog mora između Letonije i Estonije. Sa Baltičkim morem je povezano preko Irbenskog i Muhu prolaza. Granicu između Riškog zaliva i Baltičkog mora predstavlja ostrvo Sarema. Ima površinu od 18.000 km² i maksimalnu dubinu od 54 metra. Najveće reke koje se ulivaju u njega su Zapadna Dvina, Lijelupe, Gauja, Pjarnu. (Vikipedija)

REČ PO RIJEČ (2664)

PANGOLIN

Ljuskavci, pangolini ili ljuskavi mravojedi, je red placentalnih. Stručni naziv za članove ovog reda sisara je folidoti, ali su takođe znani i po neformalnim nazivom (tj. nadimkom) „šišarke koje hodaju”. Ljuskavci su jedan od redova sisara sa najmanjim brojem živući predstavnika. Jedini živi predstavnici ovog reda sisara su vrste iz porodice Manidae. Ljuskavci su sisari koji po svom izgledu podsjećaju na mravojede. Ovi sisari posjeduju kratke noge sa dugim i oštrim kandžama, koje koriste pri kopanju zemlje i razbijanju mravinjaka i termitnjaka. Pojedine vrste koriste svoje kandže i pri penjanju i kretanju po drveću. Takođe, ljuskavci posjeduju i dugi rep, kojeg neke vrste koriste i kao peti ud sa kojim se pripomažu pri penjanju. Lobanje kod ljuskavaca su izdužene sa njuškom cjevastog oblika. Nemaju zube u vilicama i imaju dugi ljepljivi jezik. Jedna od glavni osobina koje definišu predstavnike reda ljuskavci, a koja pritom nije prisutna kod drugi sisara, su velike zaštitne krljušti (ljuske) od keratina koje im prekrivaju njihovu debelu kožu. Najveća znana vrsta unutar reda ljuskavci (koja je ikada živela na svetu) je bila divovski azijski ljuskavac i bila je duga od 2,5 do 3 m. Najveća živuća vrsta je džinovski ljuskavac, koja dostiže dužinu od 1,4 m. Današnji živući predstavnici ljuskavaca naseljavaju područje Podsaharske Afrike, južne i Jugoistočne Azije i južne Kine. U prošlosti, ovaj red sisara je bio rasprostranjen i na području istočne Azije, Severne Amerike, severne i južne Afrike i Evrope (Vikipedija).
 

REČ PO RIJEČ (2663)

ORLINSKO JEZERO

Orlinsko jezero ledničko je jezero na severozapadu evropskog dela Ruske Federacije. Nalazi se u južnom delu Gatčinjskog rejona, na zapadu Lenjingradske oblasti. Orlinsko jezero predstavlja dosta izduženu akvatoriju u smeru severoistok-jugozapad, maksimalne dužine od 5,6 kilometara, dok najveća širina ne prelazi 0,5 km. Jezerska akvatorija zahvata površinu od 2,2 km², a površina jezera pri prosečnom vodostaju leži na nadmorskoj visini od 73 metra. Maksimalna dubina je do 4 metra. Najvažnija pritoka jezera je reka Divenka (dužine oko 20 km), a u jezero se uliva i nekoliko manjih potoka. Duž obala se nalazi veliki broj izvora. Jedina otoka je reka Orlinka (dužina vodotoka je 12 kilometara), preko koje je jezero povezano sa rekom Oredež, odnosno sa basenom reke Luge i sa Baltičkim morem. Na njegovim obalama nalazi se varošica Družnaja Gorka (3.679 stanovnika). Jezero je bogato ribom, a posebno šaranima čija populacija u jezeru je naglo porasla nakon poribljavanja tokom 1950-ih godina. (Vikipedija)
 

REČ PO RIJEČ (2662)

NJU BRANSVIK

Nju Bransvik jedna je od deset kanadskih pokrajina (provincija). Status pokrajine ima od 1867. godine. Imenovana je po gradu Braunšvajgu u današnjoj Nemačkoj, čije je dijalektalno ime Bronsvik interpretirano kao Bransvik na engleskom jeziku. Jedina je kanadska pokrajina koja je i zvanično dvojezična. Najveći gradovi u pokrajini su Sent Džon i Monkton.

Nju Bransvik je brdovito i stenovito poluostrvo, bez povoljnih uslova za zemljoradnju. Obilne kiše pogoduju rastu šuma, pa je razvijena proizvodnja drvne građe i papira. Blizina Atlantika doprinela je razvoju ribolova. Glavno prirodno bogatstvo je ugalj. (Vikipedija)